İçeriğe geç

Bilgi Ruhun Gıdasıdır

     Şüphesiz bilginin insanoğlu için değeri büyüktür. Bilgi üretmek kadar bilgiyi kullanmak da çok önemlidir. Aynı şekilde bilgiye ulaşmak bilgi üretmek kadar zordur. Ancak bu son cümle daha çok eski zamanlar için geçerliydi. Ama aynı cümleyi, doğru bilgiye ulaşmak bilgi üretmek kadar zordur, şeklinde söylersek günümüz için çokça geçerli ve anlamlı hale gelecektir. Bilgi Çağı olarak adlandırılan bu çağda, teknolojik gelişmelerin kolaylaştırdığı bilgi paylaşımı, yine bu çağa has olan tabiriyle ‘bilgi kirliliği‘ni beraberinde getirmiştir. Bu da herhangi bir konuda doğru bilgilere ulaşmayı hayli zorlaşmıştır. Dikkatli olunmaz ise, doğru bildiğimiz bir çok yanlış bilgi edinmemiz işten bile değil. Yanlış bilginin insan benliği ve ruhu üzerindeki olumsuz etkileri ise çok büyüktür. Bu durum, yaşadığımız çağ için çok belirgin bir şekilde geçerli ise de, Platon’un aşağıdaki sözlerine bakılacak olursa bu, sadece günümüzde geçerli olan bir sorun değil.

     Şüphesiz, dedim, bilgi ruhun gıdasıdır; bu yüzden dostum, tıpkı beden için gerekli olan yiyecek maddelerini toptan ya da perakende olarak satan tüccarların yaptığı gibi, sofist de, sattığı şeyi övdüğü zaman, bizi kandırmasın diye dikkatli olmalıyız. Çünkü tüccarlar, gerçekten yaralı mı yoksa zararlı olduğunu bilmeden ve hiçbir ayrım yapmadan, sattıkları bütün malları överler; bu mallardan herhangi birini her nasılsa satın almış olan bir hekimin ya da bir beden eğiticisinin dışında, onların alıcıları da neyin yararlı neyin zararlı olduğunu bilmez. Tıpkı bunun gibi, şehir şehir dolaşarak toptan ya da perakende bilgi satan kimseler de sattıkları bütün malları aynı şekilde överler; ama dostum, onların çoğu da bu malların insan ruhu üzerinde nasıl bir etki yapacağını gerçekten bilmez; bu gibi malların alıcıları da, bir ruh hekimi olmadıkça, bu konuda tümüyle bilgisizdirler. Bu yüzden, neyin iyi neyin kötü olduğunu biliyorsan, Protagoras’ın ya da başka birinin sattığı bir bilgiyi rahatça satın alabilirsin; ama dostum, neyin iyi neyin kötü olduğunu bilmiyorsan, o zaman dur ve en değerli şeyini bir şans oyununda tehlikeye atma. Çünkü bilgi satın almak, yiyecek ve içecek satın almaktan çok daha tehlikelidir.

Platon, Protagoras    

Beğendiyseniz paylaşın.